artykuły

Poziomy amputacji kończyny górnej

Kolejny z technicznych artykułów będzie dotyczył poziomów amputacji. W zależności od tego, której kończyny dotyczy amputacja, tak też są dobierane poziomy amputacji.
Osoba z prawidłowo wykonanym odjęciem kończyny nie może być tak samo aktywna jak człowiek zdrowy (przynajmniej na początku). W miarę odejmowania kończyny na coraz to wyższym poziomie dochodzi do utraty coraz większej liczby stawów, przez co zmniejsza się siła kończyny w związku z utratą mięśni oraz skróceniem dźwigni kikuta zawiadujących protezą, która staje się cięższa i coraz bardziej skomplikowana. W przypadkach amputacji podwójnych (szczególnie kończyn dolnych) zarówno problemy, jak i wymagany wysiłek zwiększają się raczej z postępem geometrycznym niż arytmetycznym.
Mimo to, osoba po prawidłowym odjęciu kończyny jest w stanie wygodnie korzystać z protezy, prowadzić „normalne” życie prywatne, społeczne i korzystać z ogólnodostępnych środków lokomocji, zaś kobieta może nawet zajść w ciążę i zostać matką. Pacjent, u którego odjęcie zostało wykonane źle, chociaż na niższym poziomie, cierpi bóle kikuta, uwiera go proteza itp., przez to będzie prowadzić o wiele mniej aktywne życie. Stara to prawda medyków, że dobra amputacja, bez względu na odcinek kończyny jest zawsze lepsza niż zła amputacja na niskim poziomie.
W przypadku amputacji dokonywanych w obrębie kończyny górnej można je podzielić ze względu na wysokość (poziom) amputacji:
– częściowa amputacja palca i/lub ręki (dłoni),
– amputacja w stawie nadgarstkowym (wyłuszczenie nadgarstka),
– amputacja przedramienia,
– amputacja przez staw łokciowy (wyłuszczenie),
– amputacja ramienia,
– amputacja w stawie barkowym (wyłuszczenie).
Prawie wszystkie amputacje w obrębie ręki są pochodzenia urazowego. Zakażenie rzadko doprowadza do takich usztywnień i przykurczów, które uzasadniały by konieczność amputacji ręki. Lekarze amputując palce czy części dłoni starają się robić to w taki sposób, aby usunąć w całości zniszczone fragmenty ciała, a jednocześnie zachować w jak największym stopniu funkcyjność palców i dłoni. Dlatego też zachowanie w jak największym stopniu kciuka jest tak istotne.
Wskazania do wyłuszczenia w nadgarstku istnieją rzadko, zazwyczaj tylko w przypadkach ciężkich urazów ręki ze znacznego stopnia ubytkiem tkanek i utratą czucia skóry. Należy pamiętać, że nawet kości nadgarstka i resztki kości śródręcza mogą okazać się przydatne (jeśli są pokryte skórą), podobnie jak ścięgna prostowników i zginaczy. Takie resztki tkankowe, wzmocnione zwykłą podpórką przymocowaną do kończyny sztywną bransoletą mogą zapewnić kończynie lepszą czynność niż wyłuszczenie w nadgarstku z następowym stosowaniem protez, haków itp.
Do wskazań odjęcia kończyny w obrębie przedramienia dochodzi zazwyczaj z powodu ciężkich, obrażeń ręki i nadgarstka; niekiedy też amputacje na tym poziomie wchodzą w grę w przewlekłych zakażeniach oraz w nowotworach.
Niekiedy rozległość urazu lub choroby w obrębie ręki i przedramienia nie zezwala na wytworzenie odpowiednio użytecznego kikuta poniżej stawu łokciowego. W przeszłości w przypadkach tych odejmowano kończyny w obwodowej części kości ramiennej, ale obecnie z powodu postępów w protezowaniu, przekłada się wyłuszczenie w stawie łokciowym.
Najczęściej do amputacji w obrębie ramienia dochodzi w przebiegu ciężkich urazów przedramienia; niekiedy wykonuje się ją w zakażeniach i złośliwych nowotworach. Podobnie jest w przypadku wyłuszczenia w stawie barkowym.

grafika: Amputowani

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *